Studenci

  Pomoc materialna – na co możesz liczyć?

Większość zagadnień związanych z systemem przyznawania pomocy materialnej studentom szkół wyższych, ze szczególnym uwzględnieniem stypendiów o charakterze socjalnym i motywacyjnym przyznawanych wewnątrz uczelni, regulują przepisy Konstytucji dla Nauki. Część regulacji dotyczących przyznawania stypendium socjalnego stosowana jest posiłkowo z przepisów o świadczeniach rodzinnych.

Możesz ubiegać się o następujące formy pomocy przyznawane przez:

1. uczelnie:

  • stypendium socjalne
  • stypendium dla osób niepełnosprawnych
  • zapomogę
  • stypendium rektora

2. inne podmioty:

  • stypendium finansowane przez jednostkę samorządu terytorialnego
  • stypendium za wyniki w nauce lub w sporcie finansowane przez osobę fizyczną lub osobę prawną niebędącą państwową ani samorządową osobą prawną.

Stypendium socjalne, stypendium dla osób niepełnosprawnych i stypendium rektora są przyznawane na semestr lub na rok akademicki i wypłacane są co miesiąc przez okres do 10 miesięcy, a gdy kształcenie trwa semestr – do 5 miesięcy. Zapomoga może być przyznana nie częściej niż 2 razy w roku akademickim.

Łączna miesięczna kwota stypendiów socjalnego i stypendium rektora nie może być wyższa niż 38% wynagrodzenia profesora (2435,80 zł).

Jeśli studiujesz równocześnie na kilku kierunkach studiów, nadal możesz otrzymywać uczelniane świadczenia pomocy materialnej oraz stypendium Ministra za znaczące osiągnięcia tylko na jednym, wskazanym przez Ciebie kierunku.

Uczelniane świadczenia pomocy materialnej oraz stypendium Ministra za znaczące osiągnięcia przysługują na studiach pierwszego stopnia, studiach drugiego stopnia i jednolitych studiach magisterskich, jednak nie dłużej niż przez okres 6 lat. Oznacza to, że łączny okres, w którym możesz otrzymywać świadczenia w ramach studiów – niezależnie od ich rodzaju i długości trwania, jak też uczelni, na których są odbywane – nie może przekroczyć 6 lat. Termin ten biegnie również wówczas, gdy jesteś na urlopie od zajęć, ale pozostajesz na studiach.

Jeśli przerwiesz studia i podejmiesz je ponownie, liczenie wskazanego okresu jest kontynuowane, a nie rozpoczyna się od nowa.

Uczelniane świadczenia pomocy materialnej oraz stypendium Ministra za znaczące osiągnięcia nie przysługują studentowi posiadającemu tytuł zawodowy magistra, magistra inżyniera albo równorzędny – niezależnie, kiedy został on uzyskany i na jakim kierunku. Prawa do tych świadczeń pozbawiona jest także osoba posiadająca tytuł zawodowy licencjata, inżyniera albo równorzędny, jeżeli ponownie podejmuje studia pierwszego stopnia. Wskazane obostrzenia dotyczą także tytułów zawodowych uzyskanych za granicą.

Świadczenia pomocy materialnej, zakwaterowanie i wyżywienie oraz stypendium Ministra za znaczące osiągnięcia nie przysługują studentom, którzy są jednocześnie:

  • kandydatami na żołnierzy zawodowych lub żołnierzami zawodowymi, którzy podjęli studia na podstawie skierowania przez właściwy organ wojskowy i otrzymali pomoc w związku z pobieraniem nauki na podstawie przepisów o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych
  • funkcjonariuszami służb państwowych w służbie kandydackiej albo będących funkcjonariuszami służb państwowych, którzy podjęli studia na podstawie skierowania lub zgody właściwego przełożonego i otrzymali pomoc w związku z pobieraniem nauki na podstawie przepisów o służbie.
Stypendium socjalne

Jeśli jesteś w trudnej sytuacji materialnej, możesz otrzymać stypendium socjalne.

Uprawniającą do ubiegania się o to stypendium wysokość miesięcznego dochodu na osobę w Twojej rodzinie określi rektor w porozumieniu z samorządem studenckim.

Jeśli prowadzisz samodzielne gospodarstwo, możesz składać wnioski bez dokumentowania dochodów innych osób z Twojej rodziny.

Jeśli miesięczny dochód na osobę w Twojej rodzinie nie przekracza kwoty określonej w ustawie o pomocy, masz obowiązek przedłożenia zaświadczenia z ośrodka pomocy społecznej o sytuacji dochodowej i majątkowej swojej oraz rodziny. Zaświadczenie to musi być aktualne, aby mogło przyczyniać się do wyjaśnienia sprawy, a co za tym idzie, stanowić dowód w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Jeżeli nie dołączysz takiego zaświadczenia, rektor albo komisja stypendialna lub odwoławcza komisja stypendialna ma obowiązek odmówić przyznania stypendium socjalnego.

W każdym „szczególnie uzasadnionym przypadku” dopuszczalne jest przyznanie studentowi stypendium socjalnego w zwiększonej wysokości (dotychczas tylko z tytułu zamieszkania w domu studenckim lub w obiekcie innym niż dom studencki, gdy dojazd z miejsca stałego zamieszkania uniemożliwiałby lub w znacznym stopniu utrudniał studiowanie). Aby jednak uzyskać stypendium socjalne w zwiększonej wysokości, musisz spełniać kryteria do uzyskania stypendium socjalnego, nie jest to bowiem odrębne stypendium.

Stypendium rektora

Możesz otrzymać stypendium rektora, jeśli osiągnąłeś wyróżniające wyniki w nauce, masz osiągnięcia naukowe lub artystyczne, lub osiągnięcia sportowe we współzawodnictwie co najmniej na poziomie krajowym.

Stypendium rektora przysługuje bezwzględnie studentom przyjętym na studia w roku złożenia egzaminu maturalnego, którzy są:

  • laureatami olimpiady międzynarodowej albo laureatami lub finalistami olimpiady stopnia centralnego
  • medalistami co najmniej współzawodnictwa sportowego o tytuł Mistrza Polski w danym sporcie,

i złożyli stosowny wniosek.

Stypendium rektora przyznaje się nie więcej niż 10% studentów na określonym kierunku studiów. Jeżeli liczba studentów jest mniejsza niż 10, stypendium rektora może być przyznane 1 studentowi. Przy ustalaniu tej liczby nie uwzględnia się wskazanych wyżej studentów otrzymujących stypendium rektora na pierwszy rok studiów w roku złożenia egzaminu maturalnego.

Stypendium dla osób niepełnosprawnych

Stypendium dla osób niepełnosprawnych może otrzymać student posiadający jedno z orzeczeń należących do zamkniętego katalogu:

  • orzeczenie o niepełnosprawności
  • orzeczenie o stopniu niepełnosprawności
  • orzeczenie o zaliczeniu do grupy inwalidów
  • orzeczenie lekarza orzecznika ZUS o całkowitej niezdolności do pracy, albo o niezdolności do samodzielnej egzystencji, albo o częściowej niezdolności do pracy.
Zapomoga

Zapomogę może otrzymać student, który znalazł się przejściowo w trudnej sytuacji życiowej (a nie „sytuacji materialnej”, jak dotychczas) i nie jest już konieczne, aby nastąpiło to z „przyczyn losowych”. Zapomoga może być przyznana w sytuacji nielosowej, np. urodzenia dziecka. Przyznanie zapomogi danemu studentowi nie może nastąpić częściej niż dwa razy do roku.

Stypendia zewnętrzne

Stypendium za wyniki w nauce może być przyznane studentowi przez osobę fizyczną lub osobę prawną niebędącą państwową ani samorządową osobą prawną. Podmioty te mogą także przyznawać stypendium za wyniki w sporcie. Na wniosek podmiotu przyznającego stypendium Minister zatwierdza zasady jego przyznawania.